स्वातंत्र्यदिन:

स्वातंत्र्यदिन:
आपल्याला काहीतरी करायचं आहे, इथपर्यंत ठीक आहे. आपल्याला कुणालातरी काहीतरी करून दाखवायचं आहे, हे जरा जास्त होतंय. कुणालातरी आणि काहीतरी करून दाखवायचंय या गोष्टी आपल्या स्वातंत्र्यावर गदा आणतात. काहीतरी करायचंच ही इच्छा काळाच्या ओघात बाजूला पडते. कुणासाठी तरी किंवा कुणीतरी सांगितले म्हणून ही गोष्ट आपण करायला लागतो. कुणालातरी करून दाखवायचंय, सिद्ध करायचंय ही बाब सदैव समोर येते. करण्यापेक्षा दाखवणे वरचढ होते. करणं बाजूला पडतं व दिखाऊपण समोर येतं. हे खरं तर स्वातंत्र्याला मुकण्यासारखे आहे. आपण जगण्यासाठी न जगता दाखविण्यासाठी जगतो. मग आपलं जगणं बघणाऱ्यांच्या नजरेवर ठरतंय. आपली नजर कामावरून हटते व आता बघणाऱ्यांच्या नजरेवर स्थिर होते. बघणाऱ्यांना खूश करण्यात व दाखवून देण्याच्या या खेळात आपल्या स्वातंत्र्याचा बळी जातो. आपल्याला ‘काय’? काम करायचं आहे ते बाजूला पडते. आपल्याला काम ‘का?’ किंवा ‘कशासाठी’? करायचे आहे ते सारखे समोर येते. म्हणजे या तीन प्रश्नांची उत्तरे ठरवतात की आपण स्वातंत्र्यात आहोत की पारतंत्र्यात. ज्या दिवशी या प्रश्नांची उकल होते व उत्तरांची अनुभूति होते तोच आपला खरा स्वातंत्र्यदिन.
डॉ. संताजी शेळके
मानसोपचारतज्ज्ञ
बारामती